Hidrografi / Batimetri Sistemleri ve Hizmetleri
Kordil, Ocak 2020 itibarıyla toplam yaklaşık 1 milyon hektar alanda batimetrik ölçüm gerçekleştirmiştir. Bu büyüklük, Marmara Denizi'ne yakın bir alanın 1/1000 ölçekli batimetrik haritasının hazırlanmasına karşılık gelir. Uluslararası markaların Türkiye temsilciliğinin yanı sıra, Kordil'in kendi geliştirdiği ölçüm cihazları, sistemler ve yazılımlar da bulunmaktadır.
Batimetri çalışmalarında proje ihtiyacına göre iki temel yöntem uygulanır: tabanın tamamını kapsayacak şekilde planlanan multibeam tarama ve belirlenmiş hatlar boyunca yapılan singlebeam echosounder ölçümleri. Mühendislik projelerinde doğruluk, seyir amaçlı çalışmalarda ise güvenilir derinlik bilgisi ön plandadır. Bu nedenle akustik ölçüm cihazları, konumlandırma ve diğer yardımcı sistemlerle birlikte kullanılır.
Kordil'in batimetrik ölçümlerde kullandığı çözümler şunlardır:
- Ayrıntılı taban incelemeleri için multibeam, side scan sonar, snippets, backscatter ve water column verilerini bir araya getiren sistemler
- Haritalama, seyir ve uygun mühendislik uygulamaları için tek veya çift frekanslı singlebeam sistemleri
- Akıntılı nehirler, baraj alanları, havuzlar, bataklıklar ve kirli sular gibi erişimi güç ya da riskli sahalar için uzaktan kumandalı ölçüm platformları
Çok Ses Işınlı Akustik Sonar (Multibeam Echo Sounder) ile Batimetri Ölçümleri
Kordil envanterindeki çok ses ışınlı akustik sonar (multibeam echosounder) sistemleri, deniz ve iç su tabanının ayrıntılı olarak haritalanmasında kullanılır. Norbit iWBMS serisinin 200–700 kHz aralığında ayarlanabilen frekansı, farklı ölçüm koşullarına uygun çalışma olanağı sunar. WBMS serisinde 210 dereceye ulaşan tarama açısı, geniş taban kesitlerinin ve sualtı yamaçlarının incelenmesini destekler.
Çok sığ alanlardan, uygun sistem seçeneğiyle 600 metreye kadar uzanan derinliklerde kullanılabilen bu çözümler; kıyı bölgeleri, göller ve diğer iç su sahalarında görev alır. Bütünleşik snippets, backscatter ve side scan sonar verileri, derinlik ölçümlerinin yanında ek akustik bilgi sağlayarak taban özelliklerinin yorumlanmasına yardımcı olur.
Multibeam çalışmaları yalnızca batimetrik harita üretimiyle sınırlı değildir. Hidrografik araştırmalarda, sualtındaki insan yapımı yapıların incelenmesinde ve taban üzerindeki engellerin belirlenmesinde de kullanılır. Kordil'in ölçüm envanterinde birden fazla Norbit iWBMS sistemi yer almaktadır.
NORBIT, Ping DSP ve Baywei Batimetri Sistemleri
Ölçüm derinliği, taban kapsaması, görüntüleme ihtiyacı ve platform özelliklerine göre farklı sonar çözümleri değerlendirilir. Aşağıdaki sistemler, uygun konumlandırma ve yardımcı sensörlerle birlikte kullanılır.
NORBIT Multibeam Sistemleri
NORBIT ailesi; iWBMS çözümlerinin yanı sıra WBMS X ve WINGHEAD X gibi yüksek çözünürlüklü sistemleri kapsar. Model ve donanıma göre bütünleşik GNSS/INS, hareket düzeltmesi ve farklı akustik veri çıktıları sunulur.
iWBMS Teknik Özellikleri
Aşağıdaki değerler burada tanıtılan iWBMS yapılandırmasına aittir; diğer model ve seçeneklerin özellikleri kendi teknik broşürlerinden değerlendirilmelidir.
- Norbit IWBMS bütünleşik IMU, GNSS, Side Scan, Snippets, Backscatter, Water Column
- Ölçme derinliği: 0.2 - 275 m (600 m opsiyonel)
- Sesışını sayısı (number of beam): 512
- Sesışını açısı (beam angle): 0.9 standart, 0.5 derece opsiyonel
- Tarama açısı (swath angle): 210 derece
- Roll / Pitch doğruluğu: 0.02 derece
- Heave doğruluğu: 2 cm veya 2% (True Heave™), 5 cm or 5% (realtime)
- Konum doğruluğu: Üstün nitelikli RTK (yatayda ±8 mm +1ppm, düşeyde 15 mm +1ppm)
- Ses hızı doğruluğu: 0.025 m/s
Ping DSP: Batimetri ve 3D Yanal Tarama
Ping DSP 3DSS sistemleri, geniş şerit batimetrisini iki ve üç boyutlu yanal tarama görüntüleriyle birlikte üretir. Taban modeli ile sonar görüntüsünün aynı ölçümde elde edilmesi, sualtı yapılarını ve hedefleri birlikte yorumlamayı kolaylaştırır.
- Eşzamanlı batimetri, 2D ve 3D yanal tarama çıktıları
- 3DSS-iDX yapılandırmalarında bütünleşik hareket ve ses hızı sensörleri; GNSS/INS ile konumlandırma
- Sığ su haritalama, liman incelemeleri ve küçük ölçüm platformları için kompakt çözümler
Baywei Multibeam Sistemleri
Baywei, küçük teknelere ve insansız platformlara kurulabilen kompakt multibeam çözümleri sunar. M5'in bütünleşik GNSS/INS yapısı saha kurulumunu kolaylaştırırken, M2 gibi seçenekler ayrı navigasyon bileşenleriyle proje ihtiyacına göre değerlendirilir.
- Kompakt gövde ve düşük güç tüketimi
- Küçük tekne ve insansız suüstü aracı entegrasyonu
- Modeline göre bütünleşik veya harici konumlandırma ve hareket sensörleriyle çalışma
Batimetri Sistemini Tamamlayan Teknik Ekipmanlar
NORBIT, Ping DSP veya Baywei sonarının yanında kullanılan bileşenler, seçilen modelin bütünleşik sensörlerine ve proje gereksinimlerine göre belirlenir:
- Sonar: Projeye uygun NORBIT veya Baywei multibeam; ya da Ping DSP batimetri ve 3D yanal tarama sistemi
- GNSS ve doğrultu: Çift antenli GNSS veya sonar ile uyumlu bütünleşik GNSS/INS çözümü
- Hareket ölçümü: Roll, pitch ve heave düzeltmeleri için bütünleşik veya harici IMU/MRU
- Ses hızı: Sonar başında ses hızı sensörü ve su kolonunu ölçen AML ses hızı profili cihazı
- Su seviyesi: Projenin düşey referansına uygun mareograf veya GNSS tabanlı yükseklik çözümü
- Saha kurulumu: Uygun montaj aparatı, ölçülmüş sensör ofsetleri, güç ve veri bağlantıları
- Veri toplama: Ölçüm bilgisayarı, gerektiğinde kaptan monitörü ve seçilen sonarla uyumlu yazılım
- Veri işleme ve kontrol: Yapılandırmaya uygun Teledyne PDS veya diğer hidrografik yazılımlar; sığ su kontrolleri için el iskandili
Tek Hüzmeli Akustik Sonar (Singlebeam Echo Sounder) ile Batimetri Ölçümleri
Kordil'in tek hüzmeli akustik sonar (singlebeam) çözümleri, akıllı sensörleri ve gömülü sinyal işlemeyi bütünleşik bir batimetri sisteminde birleştirir. KBS200 tek frekanslı sistem 200 kHz'de, KBS30200 çift frekanslı sistem ise 30/200 kHz frekanslarında ölçüm yapar.
Uygun bir GPS/GNSS alıcısıyla birlikte çalıştırıldığında, derinlik ölçüleri konum bilgisiyle eşleştirilerek su tabanı koordinatları elde edilir. Taşınabilir yapı ve kısa kurulum süresi, günlük saha çalışmalarında kullanım kolaylığı sağlar. Akıllı transdüserlerin gerçek zamanlı veri kontrolü, hatalı akustik dönüşlerin ölçüm sırasında değerlendirilmesine ve veri setinden ayıklanmasına yardımcı olur. Böylece ölçüm kalitesi desteklenirken sonradan yapılacak veri işleme azaltılır.
Bu singlebeam sistemleri ve ilgili yazılımlar Kordil Mühendislik ekibi tarafından geliştirilmiştir; Kordil Batimetri Studio yazılım ve donanım ailesinin parçalarıdır. Donanım ile yazılımın birlikte geliştirilmesi, uyum sorunlarının giderilmesini ve saha iş akışının daha kolay yönetilmesini sağlar. Kordil çözümleri, Türkiye'de farklı projelerde ekonomik ve güvenilir batimetrik veri üretimi amacıyla kullanılmaktadır.
Batimetri Hakkında Bilgi ve Proje Desteği
Batimetri çalışmalarının kapsamı, ölçüm yapılacak sahanın özelliklerine ve sonuçların hangi amaçla kullanılacağına göre belirlenir. Liman ve kıyı yapıları, tarama alanları, baraj gölleri, nehirler ve sualtı hatları farklı ölçüm ihtiyaçları doğurur. Kordil; saha koşullarına uygun ölçüm yönteminin seçilmesi, sistem bileşenlerinin birlikte değerlendirilmesi ve elde edilen verilerin proje ihtiyaçlarına göre hazırlanması konusunda destek sunar.
Ölçüm Yöntemi ve Sistem Seçimi
Multibeam veya singlebeam seçimi yapılırken yalnızca su derinliği değil, gerekli taban kapsaması ve tespit edilmek istenen detaylar da dikkate alınır. GNSS konumlandırma, hareket sensörleri, ses hızı profilleri ve su seviyesi bilgileri ölçümün diğer bileşenleridir. Kendi ölçüm ekibini kurmak isteyen kuruluşlar için cihaz, yazılım ve saha uygulamasının birlikte ele alınması, uygun sistemin belirlenmesini kolaylaştırır.
Batimetrik Verilerin Kullanımı
Batimetrik ölçümler; derinlik haritaları, taban modelleri, kesitler ve hacim hesapları için temel oluşturur. Tarama öncesi ve sonrası karşılaştırmalar, dolgu takibi ve zaman içinde oluşan taban değişimlerinin incelenmesi bu verilerin kullanım alanları arasındadır. Sonuçların mevcut proje çizimleriyle karşılaştırılabilmesi için koordinat sistemi, düşey referans ve teslim formatı çalışma başında belirlenmelidir.
Yazılım, Sistemler ve Bilgi Kaynakları
Kordil'in ölçüm hizmetleri ve geliştirdiği çözümler hakkında daha fazla bilgi için ilgili kaynakları inceleyebilirsiniz:
- Batimetri Nedir?: Derinlik ölçümünün temel prensipleri, sonar yöntemleri ve örnek taban modelleri.
- Batimetri Sistemleri: Echosounder, konumlandırma, ses hızı ve su seviyesi ölçüm çözümleri.
- Kordil Batimetri Studio: Kordil tarafından geliştirilen batimetri yazılımı ve ilgili sistemler hakkında bilgiler.
- Bathymetry.com: Uluslararası ekipler ve İngilizce bilgi arayan ziyaretçiler için batimetri hizmetleri ve sistemleri.
Projeniz İçin Teklif Alın
Teklif talebinizde proje konumunu, yaklaşık ölçüm alanını, beklenen su derinliklerini ve çalışma takvimini paylaşabilirsiniz. İstenen harita, kesit, taban modeli veya hacim hesabını belirtmeniz de kapsamın netleştirilmesine yardımcı olur. Bir ölçüm sistemi arıyorsanız kullanım amacını, tekne veya platform özelliklerini ve mevcut ekipmanınızı bildirmeniz yeterlidir. İletişim sayfasından batimetri sistemi veya hizmeti için talebinizi iletebilirsiniz.
